Σεπτεμβρίου 2012




«Αντιλήφθηκα ότι αυτό που ονομάζουμε ομορφιά δεν είναι θέμα αισθητικής,

αλλά ότι υπάρχει ένας απόλυτος νόμος,
η χρυσή τομή που σχετίζεται με αναλογίες και αριθμούς,
και κατάλαβα αμέσως ότι υπάρχει νόημα».
S.L.



Ένα δημοφιλές λάθος που κάνουμε, λέμε ότι είναι σημαντικό «Να έχεις το θάρρος της γνώμης σου».

Μα το σημαντικό είναι “Να έχεις το θάρρος να επιτεθείς στις γνώμες σου!»
Νίτσε


Ο Tierno Bokar έβαλε τέλος σε έναν αιματηρό θρησκευτικό πόλεμο, παραδεχόμενος ότι οι αντίπαλοί του έχουν δίκιο. Έμεινε στην ιστορία χάρη στη βιογραφία που έγραψε ο συγγραφέας και εθνολόγος Amadou Hampate Ba στο βιβλίο του  “H ζωή και η διδασκαλία του Tierno Bokar” Αυτός ο μεγάλος σούφι μυστικιστής, Tierno Bokar, άγνωστος στους πολλούς, που ζούσε στο Μαλί (Δυτική Αφρική), είπε  την κάτωθι ιστορία και δώστε πολύ βάση σε αυτήν, γιατί ο μεγάλος σοφός ήξερε πολύ – μα πάρα πολύ- καλά τι έλεγε.
{ Οι άνθρωποι, στις σχέσεις τους μεταξύ τους, μπορούν να παρομοιαστούν με δύο αντικριστούς τοίχους με δυο αντικριστούς τοίχους. Κάθε τοίχος είναι διάτρητος από πολλές μικρές τρύπες στις οποίες φωλιάζουν άσπρα και μαύρα πουλιά. Τα μαύρα πουλιά είναι αρνητικές σκέψεις και μοχθηρές σκέψεις. Τα άσπρα πουλιά είναι αγαθές και καλές σκέψεις.



Τα άσπρα πουλιά, εξαιτίας του σχήματός και του μεγέθους τους, μπορούν να μπαίνουν μόνο στις τρύπες που είναι για άσπρα πουλιά. Το ίδιο ισχύει και για τα μαύρα. Τώρα, ας υποθέσουμε ότι υπάρχουν δυο άνδρες που πιστεύουν ότι είναι εχθροί. Ας ονομάσουμε τον ένα Γιουσούφ και τον άλλον Αλή.
Ο Γιουσούφ, πεισμένος μια μέρα ότι ο Αλή θέλει το κακό του, νιώθει να κυριεύεται από θυμό απέναντί του και του στέλνει αρνητικές σκέψεις, γεμάτες μίσος. Κάνοντάς το αυτό, απελευθερώνει ένα μαύρο πουλί και την ίδια στιγμή μια τρύπα από τον τοίχο του μένει κενή. Το μαύρο πουλί του πετάει προς τον Αλή και ψάχνει μια άδεια τρύπα στο μέγεθός του για να φωλιάσει εκεί. Εάν ο Αλή δεν έχει στείλει ένα δικό του μαύρο πουλί στον Γιουσούφ, αν δηλαδή δεν έχει κάνει καμία αρνητική σκέψη γι’ αυτόν, τότε καμιά από τις τρύπες του δε θα είναι κενή. Έτσι, μη βρίσκοντας μέρος για να φωλιάσει, το μαύρο πουλί του Γιουσούφ αναγκαστικά θα επιστρέψει στην αρχική του φωλιά, κουβαλώντας μαζί του το κακό με το οποίο είχε φορτιστεί, κακό το οποίο καταλήγει στον Γιουσούφ…
Όμως ας υποθέσουμε ότι και ο Αλή έχει στείλει μια κακή σκέψη. Κάνοντας κάτι τέτοιο, ελευθερώνει μια τρύπα στον τοίχο του στην οποία μπορεί να φωλιάσει πλέον το μαύρο πουλί του Γιουσούφ, εκπληρώνοντας την καταστροφική αποστολή του. Την ίδια στιγμή το μαύρο πουλί του Αλή πετάει προς τον Γιουσούφ και βρίσκοντας την άδεια τρύπα φωλιάζει κάνοντας τα ίδια. Έτσι, τα δύο μαύρα πουλιά φέρνουν σε πέρας το έργο τους, που είναι η καταστροφή του στόχου τους.
Όμως μόλις η αποστολή τους έχει ολοκληρωθεί, το καθένα επιστρέφει στη βάση του, γιατί όπως είναι γνωστό από τα πανάρχαια χρόνια, καθετί επιστρέφει στην πηγή του. Έτσι στο τέλος, ο δημιουργός μιας κακής σκέψης, πλήττεται ταυτόχρονα από το μαύρο πουλί του εχθρού του αλλά και το δικό του, που επιστρέφει στη φωλιά του.
Το ίδιο συμβαίνει και με τα άσπρα πουλιά. Εάν στέλνουμε μόνο καλές σκέψεις στον εχθρό μας ενώ ο ίδιος απευθύνει αρνητικές σκέψεις σε μας, τότε τα μαύρα του πουλιά μη βρίσκοντας μέρος σε μας να φωλιάσουν θα επιστρέφουν σε εκείνον που τα έστειλε. Όσο για τα άσπρα πουλιά που κουβαλούν αγαθές σκέψεις και στέλνουμε στον εχθρό μας, αν δεν βρίσκουν άδεια τρύπα εκεί να φωλιάσουν θα επιστρέψουν σε μας φορτισμένα με όλη τη θετική ενέργεια που κουβαλούν.





Έτσι αν στέλνουμε μόνο καλές σκέψεις, αυτές θα επιστρέψουν δυναμωμένες σε μας και θα αγγίζουν βαθιά τον πυρήνα της ύπαρξής μας. Να γιατί πρέπει πάντα να ευλογείτε και να επιθυμείτε το καλύτερο τόσο για τους εχθρούς όσο και για τους φίλους σας. Με αυτό τον τρόπο, η θετική καλή σκέψη και η ενέργεια που είναι αυτή φορτισμένη, όχι μόνο πηγαίνει προς τον απέναντι εκπληρώνοντας τον κατευναστικό της σκοπό, αλλά επίσης επιστρέφει σε σας, κάποια μέρα, με όλο το καλό με το οποίο είχε φορτιστεί … }
Αυτός είναι κι ο βασικός λόγος (αδυναμία Αγάπης και Ενθουσιασμού) που υπάρχει τόσος θυμός, οργή και βία γύρω μας, είναι γιατί αδυνατούν οι άνθρωποι, να ενεργοποιήσουν το Τσάκρα της Καρδιάς, να ελέγξουν τις σκέψεις τους, να γελάσουν. Ασχολούνται με το κατώτατο Τσάκρα του σεξ και την κουνταλίνη, αλλά είναι αδύνατον να ασχοληθούν με το ανώτερο Τσάκρα της Καρδιάς. Αφήνοντας κατά μέρος αυτούς που δεν διαθέτουν το Τσάκρα της Καρδιάς, (Οργανικές Πύλες) ας δούμε πως όσοι το έχουν, αντί να ασχοληθούν με την πολύτιμη ενεργοποίηση του, μπερδεύονται αλλά και βολεύονται από τις σειρήνες του εύκολου σεξ, ειδικά όταν φέρει την εττικέτα μιας ψευδο-πνευματικότητας.
Ο άνθρωπος που έχει ενεργοποιήσει το Τσάκρα της Καρδιάς είναι αδύνατον να βιώσει θυμό και εχθρότητα. Εκτός απ τις φορές που χρησιμοποιεί αυτά τα συναισθήματα, για στρατηγικούς σκοπούς και φυσικά δεν τον αγγίζουν τα ολέθρια αποτελέσματα τους.



Θέλω να μην ξεχνάμε πως κάθε ΣΥΝ-αίσθημα, υπάρχει γιατί πίσω απ αυτό υπάρχει μια ή πολλές ΣΚΕΨΕΙΣ, ελέγχοντας τις σκέψεις, ελέγχεις τα ΣΥΝ-αισθήματα σου.
Η Αγάπη που πηγάζει από το Τσάκρα της καρδιάς, δεν είναι συν-αίσθημα, είναι ΑΙΣΘΗΜΑ, γιατί από πίσω δεν υπάρχουν λέξεις ή σκέψεις. Είναι ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ κι όχι συναίσθημα η ΑΓΑΠΗ κι όπου υπάρχει αυτή (δηλ. όταν ενεργοποιηθεί το Τσάκρα της καρδιάς) τα συναισθήματα ελέγχονται, ειδικά τα αρνητικά ως προς την καθημερινότητα μας, ο θυμός και η εχθρότητα.
Από τα έξι βασικά συναισθήματα, ευτυχία, θυμός, θλίψη, φόβος, αηδία και έκπληξη, ο θυμός είναι αυτή η διάθεση που δεν ελέγχεται από τους ανθρώπους. Όχι ότι ελέγχουν τα υπόλοιπα, αλλά ο Θυμός και ο Φόβος είναι από τα πλέον δύσκολα στον χειρισμό τους, γιατί ενδυναμώνουν το ασήμαντο ΕΓΩ και προσφέρουν μια ψευδαίσθηση – σαθρής -δύναμης.
Ο θυμός είναι το πιο σαγηνευτικό από τα αρνητικά συναισθήματα. Ο αυτό-δίκαιος εσωτερικός μονόλογος που το προωθεί γεμίζει τον νου με τα πιο πειστικά επιχειρήματα για το ξέσπασμα της οργής και την εγκαθίδρυση της εχθρότητας. Ο ειρμός των σκέψεων (train of thought) που τροφοδοτεί κι ενισχύει τον θυμό, είναι επίσης και το κλειδί της αποφόρτισης του.

Το αντίδοτο για την εχθρότητα και τον θυμό, είναι να αναπτύξουμε μια καρδιά που ΑΓΑΠΑ,

γιατί μονάχα στην ΑΓΑΠΗ παύει να υφίσταται η εχθρότητα και ο θυμός.
Μια καρδιά που γελά, είναι αδύνατον να θυμώσει.
Οι εχθρικοί άνθρωποι, οι οποίοι βρίσκονται σε υψηλότερο κίνδυνο για καρδιακή ασθένεια/νόσο, πρέπει να ελέγχουν την ευερεθιστότητα/οξυθυμία τους. Ένας πολύ καλός τρόπος για να γίνει αυτό είναι να χρησιμοποιούμε την αυτογνωσία να πιάσουμε τις κυνικές ή εχθρικές σκέψεις την ώρα που εγείρονται και να τις εξαφανίσουμε εν τη γεννέση τους. Μόλις συλληφθούν οι θυμωμένες σκέψεις με αυτόν τον τρόπο, μπορούν να αμφισβητηθούν και να επανεκτιμηθούν, αυτή η προσέγγιση λειτουργεί καλύτερα πριν ο θυμός, κλιμακωθεί σε οργή.
Στο ΤΑΟ υπάρχει η αρχή που λέει ότι ‘τα άκρα δεν οδηγούν στην λύση των προβλημάτων, κάπου στη μέση πρέπει να αναζητήσουμε την λύση τους’. Υπάρχει λοιπόν και η λεγόμενη μέση οδός που είναι η ιδανική περίπτωση. Πρόκειται για την περίπτωση που ο θυμωμένος θα πει: ‘Είμαι εντάξει και εσύ επίσης είσαι εντάξει και είναι όλα καλά’.
Άνθρωποι που ζουν με αυτή την στάση έχουν βιώσει σε μεγάλο βαθμό την θαλπωρή και την Αγάπη μέσα τους. Νοιώθουν την χαρά να μεταδίδουν  το συναίσθημα ότι οι ίδιοι είναι μια χαρά και ότι, σε γενικές γραμμές τα πράγματα γύρω τους είναι εντάξει ή ότι θα μπορούσαν κάποια στιγμή -αν κάτι πάει προς παρέκλιση- να τακτοποιηθούν και να επανέλθουν σε τάξη.
Καταλήγοντας ως προς την έκφραση του θυμού αντιλαμβανόμαστε ότι δεν εύκολο να καθορίσουμε λογικά πόσο και με ποιο τρόπο μπορεί να παρεκτρέπεται κανείς για να μην είναι αξιοκατάκριτος, διότι αυτό εξαρτάται από κάθε ιδιαίτερη περίπτωση δηλ. από αυτά που ήδη έχουμε αναφέρει και αφορούν αισθήματα υποτίμησης, ντροπής κλπ εκδηλώσεις του ΕΓΩ. Ωστόσο σε κάθε περίπτωση είναι φανερό πως η ψυχική διάθεση, ο καθαρός ΝΟΥΣ και ο διάλογος όπου χρειάζεται, είναι αυτά που βοηθάνε να καθορίζουμε εναντίον ποιών πρέπει να θυμώνουμε και με ποιές αιτίες αλλά και να λύνουμε τις διαφορές μας με το λιγότερο ψυχικό και συναισθηματικό κόστος.
 
Terra Papers
Για να κάνεις την οποιαδήποτε απαραίτητη αλλαγή πορείας στη ζωή σου, χρειάζεται πρώτα να καθορίσεις ποια είναι η παρούσα πορεία σου. Σταμάτησε, λοιπόν για μία στιγμή και σκέψου πώς ξοδεύεις το χρόνο σου, την ενέργειά σου και τα χρήματά σου (τα οποία είναι μία άλλη μορφή ενέργειας) με τι είδους σχέσεις συναναστρέφεσαι τώρα, χθες ή την προηγούμενη εβδομάδα, ή για ένα χρονικό διάστημα που μπορείς να παρατηρήσεις καλύτερα.

Ο χρόνος και οι ενέργειες που έχεις σπαταλήσει είναι η ίδια η ουσία της παρούσας πορείας σου. Με βάση τη χρονική και ενεργητική δυναμική του συγκεκριμένου χρονικού διαστήματος που επικεντρώνεσαι θα έχεις μία ιδέα για το πού κατευθύνεσαι και να κάνεις τις απαραίτητες ενέργειες για πιθανές αλλαγές.

Για παράδειγμα, κάνε αυτή την άσκηση για τη σωματική σου υγεία:
> Με βάση αυτά που βάζεις στο σώμα σου και την άσκηση που κάνεις κτλ. τώρα, χθες, την βδομάδα που πέρασε ή το μήνα, πώς περιμένεις να είναι το σώμα σου αν αυτός ο τρόπος διατροφής/άσκησης συνεχιστεί επ’ αόριστον;

Δεδομένου ότι συνεχίζεις να γερνάς, αν ο τρόπους που χειρίζεσαι το σώμα σου τις τελευταίες 24 ώρες είναι μη βιώσιμος, τότε χρειάζεται να κάνεις αλλαγή πορείας. Με τον ίδιο τρόπο κάνει την ίδια άσκηση για τα οικονομικά σου, τις σχέσεις σου και τον τρόπο που ξοδεύεις το χρόνο σου. Θυμήσου ότι η πρόθεση φαίνεται καλύτερα στις πράξεις παρά στα λόγια.

Ανεξάρτητα από το ποιες είναι οι διατυπωμένες προθέσεις σου, η παρούσα πορεία σου χαρακτηρίζεται με αρκετή ακρίβεια από τις πράξεις σου και μάλιστα τις πιο πρόσφατες. Για να αλλάξεις πορεία πρέπει να αναλάβεις Δράση, Τώρα. Το να επικεντρωθείς αποκλειστικά σε λόγια ή να ξάνα-διατυπώσεις μόνο τις προθέσεις σου δεν πετυχαίνεις τίποτα περισσότερο από το να διαβάζεις μία διακήρυξη για το πού θέλεις να οδηγήσεις το πλοίο σου, ενώ βρίσκεσαι στο κατάστρωμα, ενώ δεν υπάρχει κανείς υπεύθυνος στο πηδάλιο, στα πανιά και στα ιστία. Για να κάνεις μία μεγάλη αλλαγή πορείας, χρειάζεται να σχεδιάσεις μόνος σου έναν νέο χάρτη και τότε άμεσα–ΑΜΕΣΑ–να ξεκινήσεις τη Δράση και να χαράξεις πορεία σύμφωνα με το νέο σου χάρτη.

Μην περιμένεις το ταξίδι σου να είναι ήσυχο. Φυσικά και υπάρχουν καταιγίδες που θα σε βγάλουν εκτός πορείας, αυτή είναι η δουλειά της καταιγίδας και η δική σου δουλειά σαν καλός πλοηγός, είναι να την προβλέψεις και να προφυλαχτείς απ’ αυτήν ( Τους Λαιστρυγόνας και τους Κύκλωπας, τον θυμωμένο Ποσειδώνα μη φοβάσαι )

Βρες μία νέα πορεία και εξέτασε χωρίς κανένα δισταγμό, σκέψεις ή συναισθήματα την παρούσα πορεία σου, πάνω σε καθετί που ξόδεψες χρόνο και ενέργεια, στο πρόσφατο παρελθόν και στον παρόντα χρόνο.

Τι είναι αυτό που κάνεις τώρα, που αργότερα δεν θα το θυμάσαι;
Τι κάνεις τώρα πού δεν θέλεις κανείς να το μάθει;
Τι κάνεις τώρα που μπορεί να αποτελέσει καλό παράδειγμα για τους άλλους.
Τι κάνεις τώρα που αποτελεί πρόβλημα για την κοινωνία αν το έκανε ο καθένας από εμάς;

Όταν κάνεις μία ουσιαστική αλλαγή πορείας, συνήθως επέρχεται πόνος και θυσία, απώλεια της σημασίας του ΕΓΩ και παραίτηση από τα ασήμαντα ευκαιριακά θέλω, για χάρη της επίτευξης ενός άξιου λόγου σκοπού. Για να κάνεις μία ουσιαστική αλλαγή πορείας σημαίνει ότι ανεβαίνεις το ποτάμι ανάποδα. Η προηγούμενή σου πορεία είναι σίγουρο ότι είχε τις δικές τις όμορφες στιγμές που όμως τώρα είναι παρελθόν.

Αλλαγή πορείας σημαίνει συγκέντρωση και ενεργοποίηση της Θέλησης για να προβείς σε νέες πράξεις και να αποφύγεις την επανάληψη εκείνων που έκανες μέχρι τώρα και που κατόπιν κρίσεως ηταν καταστροφικές, αλλιώς γιατί να θέλεις ν’ αλλάξεις πορεία. Ποτέ δεν αλλάζουμε μια επιτυχημένη πορεία σε ένα άξιο μονοπάτι.

Τέλος, αν έχεις χάσει το δρόμο σου στο δάσος, πότε είναι η καλύτερη στιγμή να σταματήσεις να περπατάς προς τη λάθος κατεύθυνση. Μήπως χρειάζεται να περιμένεις έως αύριο το πρωί, ή μέχρι το τέλος της εβδομάδας ή του μήνα; Αν θέλεις πραγματικά να αλλάξεις πορεία, τότε το κάνεις ΤΩΡΑ. Χρειάζεται να δείξεις σοφία και να είσαι σε εγρήγορση ΤΩΡΑ και στο εξής γιατί ποτέ δεν υπάρχει καμία στιγμή που μπορείς να αποκοιμηθείς με ασφάλεια στο πηδάλιο. Αν θέλεις να είσαι ο πλοηγός της ζωής σου, να είσαι εσύ αυτός που κουμαντάρει το πλοίο, τότε η δράση που επέλεξες είναι σχετικά σπάνια, αλλά και αρκετά προνομιούχα καθώς οι περισσότεροι άνθρωποι επιπλέουν ακυβέρνητοι στο ρεύμα. Δεν είναι οι ίδιοι πλοηγοί στα δικά τους πλοία, μα η τυχαιότητα.

Αν θέλεις να είσαι ο ίδιος πλοηγός της ζωής σου, σκέψου καλά αν έχεις τη δύναμη να ανταπεξέλθεις σε αυτή την πρόκληση, γιατί η θέση απαιτεί κάποιον σε εγρήγορση 24 ώρες το 24ωρο, επτά μέρες την εβδομάδα και 365 μέρες το χρόνο. Να είσαι πλοηγός σημαίνει ότι ποτέ δεν είναι εκτός υπηρεσίας και ότι είσαι ανά πάσα στιγμή έτοιμος να επαναπροσδιορίσεις την πορεία σου και να κάνεις συνεχείς αλλαγές πορείας μέσα σε ένα ταξίδι που μπορεί να διαρκέσει πολλές ζωές και να θυμάσαι πως κάθε μονοπάτι πρέπει και επιβάλλεται να έχει καρδιά.
© Semely Lomax. Απόσπασμα από το βιβλίο “Δαμάζοντας τα Πιράνχας”


Ιθάκη (Κ. Καβάφης 1897-1933)
Σα βγεις στον πηγαιμό για την Ιθάκη,
να εύχεσαι νάναι μακρύς ο δρόμος,
γεμάτος περιπέτειες, γεμάτος γνώσεις.
Τους Λαιστρυγόνας και τους Κύκλωπας,
τον θυμωμένο Ποσειδώνα μη φοβάσαι,
τέτοια στον δρόμο σου ποτέ σου δεν θα βρεις,
αν μέν’ η σκέψις σου υψηλή, αν εκλεκτή
συγκίνησις το πνεύμα και το σώμα σου αγγίζει.
Τους Λαιστρυγόνας και τους Κύκλωπας,
τον άγριο Ποσειδώνα δεν θα συναντήσεις,
αν δεν τους κουβανείς μες στην ψυχή σου,
αν η ψυχή σου δεν τους στήνει εμπρός σου.
Να εύχεσαι νάναι μακρύς ο δρόμος.
Πολλά τα καλοκαιρινά πρωιά να είναι
που με τι ευχαρίστησι, με τι χαρά
θα μπαίνεις σε λιμένας πρωτοειδωμένους·
να σταματήσεις σ’ εμπορεία Φοινικικά,
και τες καλές πραγμάτειες ν’ αποκτήσεις,
σεντέφια και κοράλλια, κεχριμπάρια κ’ έβενους,
και ηδονικά μυρωδικά κάθε λογής,
όσο μπορείς πιο άφθονα ηδονικά μυρωδικά·
σε πόλεις Aιγυπτιακές πολλές να πας,
να μάθεις και να μάθεις απ’ τους σπουδασμένους.
Πάντα στον νου σου νάχεις την Ιθάκη.
Το φθάσιμον εκεί είν’ ο προορισμός σου.
Aλλά μη βιάζεις το ταξείδι διόλου.
Καλλίτερα χρόνια πολλά να διαρκέσει·
και γέρος πια ν’ αράξεις στο νησί,
πλούσιος με όσα κέρδισες στον δρόμο,
μη προσδοκώντας πλούτη να σε δώσει η Ιθάκη.
Η Ιθάκη σ’ έδωσε τ’ ωραίο ταξείδι.
Χωρίς αυτήν δεν θάβγαινες στον δρόμο.
Άλλα δεν έχει να σε δώσει πια.
Κι αν πτωχική την βρεις, η Ιθάκη δεν σε γέλασε.
Έτσι σοφός που έγινες, με τόση πείρα,
ήδη θα το κατάλαβες η Ιθάκες τι σημαίνουν.



«Ο κόσμος, κατά τον Mallarme, υπάρχει μόνο και μόνο για ένα βιβλίο. Κατά τον Bloy, είμαστε εδάφια, λόγια ή γράμματα ενός βιβλίου μαγικού, και το αέναο αυτό βιβλίο είναι το μόνο πράγμα που υπάρχει στον κόσμο: για την ακρίβεια, είναι ο κόσμος…» Χόρχε Λουίς Μπόρχες

«Φανταστείτε, λέει ο Leibniz, δύο βιβλιοθήκες. Η πρώτη αποτελείται από χίλια αντίτυπα της Αινειάδας του Βιργίλιου, την οποία ο Leibniz θεωρεί ως το τέλειο βιβλίο ­–και ίσως να είναι. Η άλλη βιβλιοθήκη περιέχει χίλια βιβλία ποικίλης αξίας, ανάμεσα στα οποία και ένα αντίτυπο της Αινειάδας. Ποια από τις δύο βιβλιοθήκες αξίζει περισσότερο; Προφανώς η δεύτερη. Έτσι ο Leibniz φτάνει στο συμπέρασμα πως το Κακό είναι αναγκαίο για την ποικιλία του κόσμου…» Χόρχε Λουίς Μπόρχες

Το 1953, ο πιο ευγενής ίσως συγγραφέας της λεγόμενης «επιστημονικής φαντασίας» (μετά τον Ιούλιο Βερν), ο Ρέυ Μπράντμπερυ, (Ray Bradbury) έγραψε ένα βιβλίο με τον τίτλο Fahrenheit 451 (Φαρενάιτ 451). 
Ο παράξενος τίτλος του έργου υποδεικνύει με ακρίβεια τους βαθμούς της θερμοκρασίας, κατά την οποία ένα βιβλίο αρπάζει φωτιά και καίγεται.

Στις σελίδες αυτού του βιβλίου (το οποίο μεταφέρθηκε και στον κινηματογράφο από τον Φρανσουά Τρυφώ), περιγράφεται μία απολυταρχική μελλοντική κοινωνία όπου τα βιβλία –όλα τα βιβλία, κάθε είδους– είναι απαγορευμένα. Και επειδή κάθε απαγόρευση, για να μπορεί να επιβληθεί παντού, χρειάζεται πάντα κάποιες δυνάμεις εποπτείας και καταστολής, τον εντοπισμό και την καύση όλων των βιβλίων –κυρίως εκείνων που οι ιδιοκτήτες τους ή οι συγγραφείς τους αρνήθηκαν να τα κάψουν– έχει αναλάβει η πυροσβεστική υπηρεσία.

Ο ήρωας του έργου, ο Μοντάγκιου, ένας πυροσβέστης εκπαιδευμένος από το κράτος να είναι καταστροφέας, ξεκινά τυχαία την ανάγνωση ενός διασωθέντος βιβλίου και αρχίζει η μεταστροφή της συνείδησής του. Επικηρυγμένος και κυνηγημένος, αναζητά καταφύγιο στην ύπαιθρο, όπου συναντά μία παράξενη κοινότητα ανθρώπων όπου το κάθε μέλος της έχει μεταμορφωθεί σε ένα βιβλίο, γεγονός που μετατρέπει την περιπλανώμενη αυτή κοινότητα σε μία πολύτιμη ζωντανή βιβλιοθήκη.

Κάθε ένας από εκείνους τους ανθρώπους έχει αποστηθίσει με ακρίβεια και πιστότητα από ένα βιβλίο. Μ’ αυτόν τον τρόπο έκρυψαν τα βιβλία από τους διώκτες τους και τα διέσωσαν, κρυφά και σιωπηλά, ο καθένας τους κατακλυσμένος από την αγωνία να βρει έναν διάδοχο για να του μεταδώσει το βιβλίο που ενσαρκώνει, πριν πεθάνει… Έκρινα ότι η καλύτερη εισαγωγή γι’ αυτό το παράξενο άρθρο που γράφω αυτήν τη στιγμή, θα ήταν να παραθέσω ένα απόσπασμα από αυτό το βιβλίο των βιβλίων του Μπράντμπερυ:

«…”Είμαστε συνηθισμένοι σε όλα αυτά. Ξέρεις, όλοι μας έχουμε κάνει τη σωστή σειρά λαθών, αλλιώς δεν θα ήμασταν τώρα εδώ. Όταν ζούσαμε ως ξεχωριστά άτομα, δεν νιώθαμε παρά μονάχα οργή. Εγώ χτύπησα έναν πυροσβέστη όταν, πριν από χρόνια, ήρθε να κάψει τη βιβλιοθήκη μου. Από τότε δεν σταμάτησαν να με κυνηγούν παντού. Θέλεις να έρθεις στη συντροφιά μας, Μοντάγκιου;” “Ναι!” “Λοιπόν, τί μπορείς να μας προσφέρεις;…” “Μάλλον τίποτε. Πίστευα ότι είχα ένα μέρος από τον Εκκλησιαστή και ίσως λίγη Αποκάλυψη, αλλά τώρα ούτε αυτά δεν τα έχω…” “Τον Εκκλησιαστή είπες; Υπέροχα! Πού είναι;…” “Εδώ μέσα…” είπε ο Μοντάγκιου και έδειξε το κεφάλι του. “Α, μάλιστα…” Ο Γκρέιντζερ χαμογέλασε και κούνησε συγκαταβατικά το κεφάλι του. “Μάλιστα…” Ο Γκρέιντζερ στράφηκε προς τον Αιδεσιμότατο: “Έχουμε κανένα βιβλίο τουΕκκλησιαστή;…” “Ένα. Είναι ένας άνδρας ονόματι Χάρις, από το Γιάνγκστάουν…”

»Ο Γκρέιντζερ έπιασε τον Μοντάγκιου από τον ώμο: “Βάδιζε προσεκτικά. Πρόσεχε πολύ την υγεία σου. Ξέρεις, όλοι μας έχουμε φωτογραφική μνήμη, αλλά ξοδέψαμε μία ολόκληρη ζωή μαθαίνοντας πως να συγκρατούμε τα πράγματα που έτσι κι αλλιώς είναι φυλαγμένα εκεί μέσα. Ο κ. Σίμονς από δω, έχει εργαστεί επίπονα στο θέμα αυτό επί είκοσι χρόνια, και ήδη κατέχουμε τη μέθοδο να ανακαλούμε ανά πάσα στιγμή οτιδήποτε διαβάσαμε ποτέ. Θα σου άρεσε, άραγε, κάποια μέρα να διαβάσεις την Πολιτεία του Πλάτωνα;” “Βεβαίως…” “Εγώ είμαι η Πολιτείατου Πλάτωνα… Μήπως θέλεις να διαβάσεις Μάρκο Αυρήλιο; Ο κ. Σίμονς είναι ο Μάρκος Αυρήλιος…” “Χαίρω πολύ”, είπε ο κ. Σίμονς. “Παρομοίως…” χαμογέλασε ο Μοντάγκιου.

»”Λοιπόν, επέτρεψέ μου να σου συστήσω τον Τζόναθαν Σουίφτ, τον συγγραφέα του αμαρτωλού πολιτικού βιβλίου Τα Ταξίδια του Γκιούλιβερ. Ο κύριος που στέκεται δίπλα του είναι ο Δαρβίνος. Ο κύριος από δω είναι ο Σοπενχάουερ, κι εκείνος εκεί είναι ο Αϊνστάιν. Ο κύριος δίπλα μου είναι ο Άλμπερτ Σβάιτσερ, ένας αληθινά ευγενής φιλόσοφος. Όλοι είμαστε εδώ, καλέ μου Μοντάγκιου: ο Αριστοφάνης και ο Μαχάτμα Γκάντι και ο Γκοντάμα Βούδας και ο Κομφούκιος και ο Τόμας Λαβ Πήκοκ και ο Τόμας Τζέφερσον και ο κύριος Λίνκολν. Και ταυτόχρονα είμαστε και ο Ματθαίος, ο Μάρκος, ο Λουκάς και ο Ιωάννης…” Όλοι γέλασαν σιγανά…

»”Δεν είναι δυνατόν!” αναφώνησε ο Μοντάγκιου. “Κι όμως, είναι…” αποκρίθηκε με ένα αινιγματικό χαμόγελο ο Γκρέιντζερ. “Και επίσης είμαστε και εμπρηστές βιβλίων. Διαβάσαμε τα βιβλία και ύστερα τα κάψαμε από φόβο μήπως και τα ανακαλύψουν. Τα μικροφίλμ δεν θα μας βοηθούσαν, διότι και αυτά μπορεί να ανακαλυφθούν και να καταστραφούν, ξέρεις καλά πόσο εύκολα μπορείς να γίνεις ύποπτος, και επιπλέον, ταξιδεύουμε συνεχώς, δεν θα μπορούσαμε να θάβουμε τα μικροφίλμ και να επιστρέφουμε αργότερα στο ίδιο σημείο. Υπάρχει πάντα ο κίνδυνος να ανακαλυφθεί κάθε σχετικό αντικείμενο. Είναι προτιμότερο να φυλάμε τα βιβλία μέσα στα κεφάλια μας, όπου κανείς απολύτως δεν μπορεί να τα δει, ούτε και να υποψιαστεί την ύπαρξή τους. Είμαστε όλοι μας αποσπάσματα ή και μεγάλα κομμάτια Ιστορίας, Λογοτεχνίας, Φιλοσοφίας, Ποίησης και Διεθνούς Δικαίου. Ο Μπάιρον, ο Τόμας Παίην, ο Μακιαβέλι, ο Χριστός, οι πάντες είναι εδώ, μαζί μας… Και η ώρα είναι ήδη περασμένη. Ο πόλεμος αρχίζει από στιγμή σε στιγμή. Και είμαστε όλοι εδώ, και η πόλη είναι εκεί, τυλιγμένη ολόκληρη μέσα στο μανδύα της με τα χίλια χρώματα…



»…”Το μόνο που θέλουμε είναι να διατηρήσουμε άθικτη την πολύτιμη γνώση. Προς το παρόν, δεν θέλουμε να ερεθίσουμε ούτε να εξοργίσουμε κανέναν. Διότι, αν χαθούμε εμείς, η γνώση θα πεθάνει ίσως για πάντα… Βαδίζουμε ακολουθώντας τις παλιές γραμμές των τραίνων, τη νύχτα κοιμόμαστε στους λόφους και οι άνθρωποι της πόλης μας αφήνουν στην ησυχία μας. Μερικές φορές μας σταματούν και μας ψάχνουν, αλλά δεν βρίσκουν πάνω μας κανένα ενοχοποιητικό στοιχείο. Η οργάνωσή μας είναι ελαστική και ευλύγιστη, απίστευτα χαλαρή και αποσπασματική. Μερικοί από εμάς έχουμε αλλάξει τα πρόσωπά μας με πλαστική εγχείριση, το ίδιο και τα δακτυλικά μας αποτυπώματα. Για την ώρα το έργο μας είναι βασανιστικό, περιμένουμε την αρχή και, ελπίζω σύντομα, το τέλος του πολέμου. Τότε δεν θα είμαστε πλέον κάτω από τον έλεγχο των δυναστών μας, δεν θα είμαστε πια μια παράξενη μειονότητα που κλαίει στις ερημιές…”

»”Θα μεταδώσουμε προφορικά τα βιβλία στα παιδιά μας, κι αυτά με τη σειρά τους θα τα μεταδώσουν στους άλλους. Βέβαια, πολλά βιβλία θα χαθούν έτσι. Αλλά δεν μπορείς να αναγκάσεις τον κόσμο να σε ακούσει. Πρέπει να έρθουν σ’ εμάς από μόνοι τους, όταν θα έρθει εκείνη η ώρα που θα αναρωτηθούν τι συνέβη και ο κόσμος έχει φύγει κάτω από τα πόδια τους. Αυτό δεν θα αργήσει να γίνει…” “Πόσοι είστε συνολικά;” “Είμαστε χιλιάδες στους δρόμους, στις ξεχασμένες σιδηροδρομικές γραμμές, στους λόφους, αλήτες εξωτερικά, ενώ μέσα μας είμαστε βιβλιοθήκες… Ο καθένας απομνημόνευε το βιβλίο που ήθελε να θυμάται, έτσι ξεκίνησαν όλα. Έπειτα, τα τελευταία είκοσι χρόνια, συναντούσαμε ο ένας τον άλλον στο ταξίδι της περιπλάνησής μας, πλέκαμε το δίκτυο αργά και σταθερά, καταστρώναμε το μυστικό μας σχέδιο… Όμως, ως άνθρωποι, δεν είμαστε παρά φθαρμένες και σκονισμένες θήκες βιβλίων, τελείως ασήμαντοι κατά τα άλλα…”»

Παρ’ όλο που το έργο αυτό του Μπράντμπερυ έχει βεβιασμένα καταχωρηθεί στο αμφιλεγόμενο αρχείο της ετικέτας της «επιστημονικής φαντασίας», μόνο και μόνο επειδή επιχειρεί μία δυσοίωνη κριτική μελλοντολογία, στην πραγματικότητα είναι ένα έργο βαθιά αλληγορικό, ισάξιο με τα καλύτερα από τα αινιγματικά πονήματα του Τσέστερτον, του Μπόρχες ή του Χένρυ Τζέημς.






Το περιοδικό Yoga World παραθέτει την ενδιαφέρουσα συνέντευξη του Τζόζεφ Κάμπελ, ενός ακαδημαικού με την βαθύτερη γνώση της Παγκόσμιας μυθολογίας, που θεωρείται ίσως ο μεγαλύτερος μυθολόγος της εποχής μας. Ο εν λόγω επιστήμονας μιλάει για την αλήθεια των μύθων, για νέες οπτικές, για την εσωτερική ενατένιση του κόσμου, τον διαλογισμό, τις νέες θρησκείες, την επιστήμη, τον θεό, για την αναζήτηση του αιωνίου μέσα μας, το νόημα της ζωής, αυτό το μεγάλο μυστήριο. Η συνέντευξη που ακολουθεί δόθηκε στον Jeffrey Mishlove PhD του Intuition Network.





Ας ανοίξουμε λοιπόν, τις πύλες του μυαλού μας και ας ατενίσουμε τον κόσμο μέσα από την ύπαρξη του διαφορετικού… Εξάλλου βρεθήκαμε εδώ για να αντιληφθούμε τον κόσμο σφαιρικά, και αυτό ειναι το δικαίωμα της ελευθερίας της συνείδησης.



1. Στην νέα προσέγγισή σας στην Μυθολογία, έχετε πρόσφατα αποκτήσει την οπτική ότι η μυθολογία απορρέει από το ίδιο το ανθρώπινο σώμα, από τις ίδιες μας τις εμπειρίες- ότι κάθε μυθολογική ιστορία ή εμπειρία προέρχεται από τις δικές μας εμπειρίες ώς ανθρώπινα όντα σε ένα φυσικό σώμα.

Ναι….


2. Αλλά αυτό μου μοιάζει αντίθετο από την ιδέα που έχουμε ότι η μυθολογία είναι λίγο πολύ προιόν της φαντασίας.

Η φαντασία είναι προιόν του ανθρώπινου σώματος. Οι ενέργιες που φέρνουν στην επιφάνεια τις φαντασίες προέρχονται από τα όργανα του σώματος.. Τα όργανα του σώματος είνα η πηγή της ζωής μας και των προθέσεων μας για την ζωή, και βρίσκονται σε σύγκρουση το ένα με το άλλο. Ανάμεσα σ αυτά τα όργανα φυσικά, είναι και ο εγκέφαλος. Και μετά, πρέπει να αναλογιστούμε τις διάφορες παρορμήσεις που κυριαρχούν στο ζωικό μας σύστημα- την εσωτερική ορμή, την παρόρμηση, την αυτοσυντήρηση, κι έπειτα συγκεκριμένες σκέψεις που έχουν να κάνουν με ιδέες και ιδανικά. Πράγματα που στέκουν μπροστά μας σαν στόχοι για τους οποίους αξίζει να ζεί κανείς. Και όλα αυτά…

Ολες αυτές οι διαφορετικές δυνάμεις έρχονται σε σύγκρουση μέσα μας. Και η λειτουργία των μυθολογικών εικόνων είναι να εναρμονίσουν , να συντονίσουν τις ενέργειες του σώματός μας, έτσι ώστε να ζήσουμε μια καρποφόρα ζωή σε συμφωνία με την κοινωνία μας, και με το νέο μυστήριο που αναδύεται με κάθε ανθρώπινο ον – άραγε, ποιές είναι οι πιθανότητες αυτής της συγκεκριμένης ανθρώπινης ζωής;

Και η μυθολογία έχει να κάνει με την καθοδήγησή μας, μας καθοδηγεί- πρώτα σε σχέση με την κοινωνία αλλα και με όλον τον φυσικό κόσμο που έιναι έξω μας αλλά και μέσα μας επειδή τα όργανα του σώματος μας είναι της φύσης καρποί. Επειτα η καθοδήγηση αυτή του ατόμου το οδηγεί μέσα από τα αναπόφευκτα στάδια της ζωής, από την παιδικότητα στην ωριμότητα κ ύστερα στην τελευταία πύλη. Και αυτό έχει να κάνει με αυτά τα ζητήματα.



3. Ετσι, δηλαδή κατά μια έννοια, πίσω από κάθε φαντασία, πίσω από κάθε μυθολογική ιστορία, υπάρχει κάποιο είδος μιας βαθύτερης αλήθειας για την ζωή…

Λοιπόν, ναι. Μια Μυθολογία δεν είναι απλά η φαντασία του ενός και του άλλου ατόμου. Είναι μια συστηματοποιημένη οργάνωση των φαντασιών σε σχέση με τις αξίες μιας δεδομένης τάξης στην κοινωνία. Οι μυθολογίες πάντα πηγάζουν από συγκεκριμένα μυθολογικά περιβάλλοντα.Και όταν συνειδητοποιείς ότι καθένας από τους αρχαίους πολιτισμούς ήταν βασισμένος σε μια μυθολογία, μπορείς τότε να καταλάβεις την δύναμη αυτής της μεγάλης, πολύ μεγάλης κληρονομιάς που έχουμε.



4. Τονίζετε στο πιο πρόσφατο βιβλίο σας, The Inner Reaches of Outer Space, ( Οι Εσωτερικές Εσχατίες του Εξώτερου Διαστήματος) ότι φτάνουμε σε μια περίοδο του χρόνου στην οποία οι κοινωνία μας γίνεται παγκόσμια- ότι δεν μπορούμε να σκεφτόμαστε τους εαυτούς μας ως ομάδα ανταγωνιστικών φυλών πια.

Αυτό είναι ένα κομβικό πρόβλημα σήμερα. Κάθε μυθολογία, και στη μυθολογία συμπεριλαμβάνω και τις θρησκείες- κάθε θρησκεία, έχει αναπτυχθεί μέσα σε μια συγκεκριμένη κοινωνική τάξη. Και σήμερα αυτές οι κοινωνικές τάξεις έχουν έρθει σε σύγκρουση μεταξύ τους. Το μόνο που έχεις να κάνεις είναι να δεις τι γίνεται τώρα στην Μέση Ανατολή, και βλέπεις ότι είναι ένας τρόμος. Υπάρχουν τρείς κύριες μονοθειστικές θρησκείες στον κόσμο, που προκαλούν την καταστροφή. Εχω βρεθεί στην Βυρηττό: Κάποτε ήταν μια πανέμορφη, αξιαγάπητη, μικρή πόλη, και τώρα είναι μια κόλαση, επειδή καθεμία από αυτές τις θρησκείες πιστεύει ότι έχει όλες τις αξιες με το μέρος της, και δεν ξέρει πως να ανοίξει και να αναγνωρίσει ότι οι άλλοι είναι επίσης ανθρώπινα όντα. Και παρόλο που αυτές οι θρησκείες προέρχονται από το ίδιο κουτί, δεν μπορούν να συνεβρεθούν, να συζήσουν.


5. Ετσι, αυτό που προτείνετε είναι ότι, μεγάλο μέρος των κοινωνικών μας συγκρούσεων , απορρέει από την αποτυχία των ηγετών αυτών των κοινωνιών, να αντιληφθούν ορθά τον ρόλο των μυθολογιών τους…

Ο ρόλος της μυθολογίας τους ήταν να υποστηρίξει την κοινωνία τους. Και κρέμονται από αυτό. Υπάρχουν μυθολογίες, όπως αυτή της βιβλικής παράδοσης, που έχουν να κάνυν με το να συντονίσουν το άτομο σε μια ομάδα. Είναι μέλος αυτής της ομάδας. Βαφτίζεται ή περιτομείται ή ό,τι άλλο, σε αυτή την ομάδα. Και αυτό πλέον είναι το πεδίο της ελεημοσύνης του και της συμπαθειας του και προβάλλει όλη την επιθετικότητα του έξω από αυτή την ομάδα, οπουδήποτε απέναντι.

Υπάρχει και ένα άλλο είδος θρησκείας που πηγάζει και αναπτύσσεται από την συναισθηματική ζωή της φυσικής τάξης. Είναι όντα της φύσης στο κατω κάτω και όχι μέλη μιας κοινωνίας αρχικά. Θρησκείες όπως οι Διονυσιακές λατρείες της αρχαίας Ελλάδας κι ο Ινδουισμός, είναι γεμάτες από αυτό.

Και όλες οι θρησκείες που έχουν να κάνουν με το διαλογισμό έρχονται εδώ από την ανατολή. Είναι πολύ σημαντικό πράγμα για τους ανθρώπους σήμερα, αυτές οι θρησκείες του εσωτερικού αναλογισμού και διαλογισμού- το να αναγνωρίζεις μέσα σου τις δυνάμεις που είναι αυτές των θεών. Ξέρετε, όλοι οι θεοί είναι απλά προβολές των ανθρωπίνων δυνατοτήτων. Δεν είναι στ αλήθεια εκεί έξω, είναι εδώ μέσα.

Εκείνη η φράση: «Το βασίλειο των ουρανών έιναι μέσα σου», είναι μια καή φράση, ενας καλός λόγος. Και ποιός είνα στους ουρανούς; Ο Θεός. Οπότε που βρίσκεται αυτός;… Κοίτα μέσα σου, εδώ. Εχεις δύο είδη θρησκειών- εκείνες που απευθύνονται εκεί έξω , και εκείνες που κοιτάζουν εδώ μέσα, εσωτερικά, εδώ…

Τώρα, υποθέτω ότι κάποιος μπορεί να πεί, ότι το βασικό μεγάλο παράδειγμα είναι οι διαφορές και οι σχέσεις πχ, του βουδισμού με τον Χριστιανισμό. Η ιδέα της βουδικής συνείδησης είναι ότι όλα τα όντα είναι Βουδικά, (Βούδας σημαίνει Φωτισμένος), και η όλη λειτουργία στον διαλογισμό και σε όλα τα συναφή , είναι να βρεις αυτή τη Βουδική συνείδηση μέσα σου και να ζεις από αυτό, και με αυτό, αντί των ενδιαφερόντων των αυτιών και των ματιών. Καταλαβείνετε τι εννοώ;… Οι αισθήσεις μας μπορούν να μας αποσπάσουν από την δική μας αληθινή ύπαρξη και σκοπό. Και ο στόχος του Διαλογισμού είναι να το βρεις αυτό μέσα σου, και έπειτα να το αφήσεις να αναλάβει τον έλεγχο. Μετέφρασε το αυτό στον Χριστιανισμό, και γίνεται το να βρεις τον Χριστό μέσα σου. Και είναι ακριβώς η ίδια ιδέα, και εδώ τν ονομάζουμε χριστιανική συνείδηση.

Λοιπόν, οι φιγούρες που αντιπροσωπεύουν τις δύο αυτές ιδέες βρίσκονται σε αντίθεση. Η βουδιστική εικονολογία συγκεντρώνεται στον ειρηνισμό, στο να βρεις ειρηνη μέσα σου και γαλήνη. Η Χριστιανική με τον εσταυρωμένο Χριστό, συγκεντρώνετα στην ηρωική στάση της ζωής, που σε διαλύει ως άτομο, ανακαλύπτοντας το ένα μέσα σου, εν μέσω των ταραχών του κόσμου.

Υπάρχει και στον Βουδισμό αυτό, την ιδέα του «Μποντισάτβα», δηλαδή εκείνου που έχει βρει το αιώνιο μέσα του, και το αναγνωρίζει μέσα στον κόσμο. Και έχουν βρει έναν πολύ όμορφο ορισμό: «Χαρούμενη συμμετοχή στις θλίψεις του κόσμου». Δέχεσαι τις θλίψεις για τον εαυτό σου και ια τον κόσμο, στην συνειδητοποίηση του πόσο φωτείνη ακτινοβολία είναι το ότι μια καλά βιωμένη ζωή μπορεί να σε βγάλει μπροστά από όλα αυτά.

Αυτά είναι τα ίδια πράγματα, το ένα εστιάζει στην δραστική, τραγική οπτική και το άλλο στην γαλήνια, ολοκληρωμένη οπτική. Είναι δύο όψεις του ίδιου πράγματος. Η εσωτερική ενατένιση του κόσμου, και η αναζήτηση του αιωνίου μέσα μας, είναι ο Διαλογισμός ο οποίος μπορεί να πηγάζει από πολλές διαφορετικές πηγές , πετυχαίνοντας τελικά τους ίδιους στόχους.




6. Θα φανεί σαν το να δίνεις προσοχή στους μύθους με αυτή την έννοια, στην ουσία φέρνει έξω πολλά λεπτοφυή και βαθιά συναισθήματά που με άλλο τρόπο δεν θα μπορούσαμε να δούμε ή να νιώσουμε και…

Ω. Ακούστε τον τρόπο με τον οποίο αυτό χτυπάει μια βαθιά φλέβα, μπορείτε να το δείτε παντού γύρω σας. Εχω διδάξει στο πανεπιστήμιο για σχεδόν σαράντα χρόνια, και αυτό είναι το θέμα μου. Και έχω δει τι κάνει. Οι φοιτητές έρχονται με τις θρησκείες τους και έπειτα τους λες για ποιο πράγμα μιλάνε οι θρησκείες τους, και τότε, ω, κάτι συμβαίνει…


7. Στο πιό πρόσφατο βιβλίο σας (The Inner Reaches of Outer Space), φαίνεται να προτείνεται ότι όλη μας η επιστήμη, όλη μας η αστρονομία για παράδειγμα, είναι ο σύγχρονος μύθος μας, και ότι και αυτό ακόμα υπάρχει μέσα μας, όλο το συμπαν.

Θα έλεγα ότι όλες μας οι επιστήμες είναι το υλικό που πρέπει να μυθολογηθεί. Μια μυθολογία δίνει το πνευματικό προιόν που εισάγεται- το ψυχολογικό, το εσωτερικά εισαγώμενο- του κόσμου της φύσης γύρω μας, οπως τον καταλαβαίνουμε σήμερα. Δεν υπάρχει καμία αληθινή σύγκρουση μεταξύ επιτήμης και θρησκείας. Η θρησκεία είναι η αναγνώριση των βαθύτερων διαστάσεων των πραγμάτων που μας αποκαλύπτει η επιστήμη.


8. Μα υπάρχει σύκρουση, το ξέρουμε, το βλέπουμε...

Αυτό που βρίσκεται σε σύγκρουση είναι η επιστήμη του 2000 π.Χ. που είναι αυτό που έχεις στην Βίβλο και η επιστήμη του 20ου αιώνα μ.Χ. Πρέπει να αποσυνδέσεις τα μηνύματα της Βίβλου από την επιστήμη της. Για παράδειγμα: Στην Χριστιανική καθολική θρησκεία υπάρχει το δόγμα που πιστεύει ότι ο Ιησούς αναστήθηκε από τους νεκρούς και αναλήφθηκε με το σώμα του στους ουρανούς, και ότι η μητέρα του, η Μαρία, καθώς κοιμόταν αναλήφθηκε επίσης στους ουρανούς. Εντάξει;

Και ξέρεις πλέον , ότι αν πηγαίνουν με την ταχύτητα του φωτός, από τότε μέχρι σήμερα, δεν θα έχουν βγει ακόμη από τον γαλαξία μας. Και ξέρεις πια τι σημαίνει για ένα σώμα να βγεί έξω από την στρατόσφαιρα…

Η εικόνα, η μυθική εικόνα δεν ταιριάζει με το σύγχρονοο μυαλό. Κι έτσι το μήνυμα δεν μπορεί να περάσει πια μεσα στο ανθρώπινο σώμα. Πρέπει να μεταφράζεις αυτά τα πράγματα στην σύχρονη ζωή, στην σύγχρονη εμπειρία. Η μυθολογία είναι η αξιολόγηση της εμπειρίας, δίνοντας της την πνευματική ή την ψυχολογική διάσταση.Και αν έχεις πολλά πράγματα που δεν μπορείς να συνταιριάξεις με την συγχρονη φύση, δεν μπορείς να τα διαχειριστείς…



9. Και υποθέτω, ένα από τα πρώτα πράγματα που φεύγουν με την σύγχρονη επιστήμη είναι η ιδέα οτι οι θεοί και οι «ουρανοί» είναι κάπου εκεί έξω στο διάστημα.

Φυσικά και δεν είναι… Εννοώ, νομίζω ότι υπάρχουν χιλιάδες εκατομμύρια γαλαξίες εκεί έξω τώρα, και σμήνη γαλαξιών, και λοιπά.. Και καθε γαλαξίας είναι ένα πολύ μεγάλο μέρος, και πολλοί από αυτούς είναι κατά πολύ μεγαλύτεροι από τον δικό μας , αυτόν στον οποίο, ο ήλιος μας βρίσκεται μόλις στην περιφέρειά του, κι ο κόσμος μάς είναι μηδαμινά μικρός… Θεέ μου! Καταλαβαίνετε..Και έτσι ο Θεός είναι συγκεκριμένα αυτός που το σχεδίασε όλο αυτό. Αλλά αυτό δεν υπάρχει πουθενά μέσα στην Βίβλο, δεν είναι αυτός ο Θεός της Βίνλου προφανώς, γιατί εκείνος το μόνο που σκέφτηκε είναι μια τούρτα τριών επιπέδων.

Από την άλλη όταν διαβάζεις τους μύθους των Puranas στην Ινδία, την Mahabarata, δεν υπάρχει πρόβλημα να τα συγκρίνεις με την σύγχρονη επιστήμη, κανένα πρόβλημα είναι στο ίδιο μήκος κύματος. Και μιλούν για κύκλους του σύμπαντος, για το σύμπαν ακόμη και για θεούς μέσα σε θεούς, σχεδόν μιλούν για όλα…Ποιός ξέρει πως τα βρήκαν.. ίσως να τα βρήκαν μέσα από τον Διαλογισμό… Αφού ό,τι είναι εκεί έξω, είναι και μέσα μας.




10. Και οι άπειρες συνατότητες του ανθρώπου… Συχνα έχω αναρωτηθεί για το κατά πόσο οι μύθοι των μαγικών δυνάμεων και των Siddhis, ή των ψυχικών δυνάμεων που εμφανίζονται σε άτομα στους μύθους, είναι με κάποιον τρόπο οι εξελικτικοί προιδεασμοί αυτού που πρόκειται να γίνουμε:ότι οι μύθοι μας καθοδηγούν προς το μέλλον μας…

Λοιπόν, εφόσον αποκαλύπτουν δυνατότητες του ανθρώπινου πνεύματος, είναι προφητικοί, διότι νομίζω ότι το ανθρώπινο πνεύμα εξελίσσεται.


11. Και επίσης, από την άλλη, αναλογίζομαι ότι, αν καταφέρουμε να λύσουμε τα προβλήματα μας στον κόσμο, θα αναπτύξουμε μια νέα μυθολογία- ότι οι παλιοί μύθοι δεν μας εξυπηρετούν πια. Κατά μια έννοια.

Υπάρχουν δύ πράματα που πρέπει να γίνουν, εάν πρόκειται να έχεις μια Μυθολογία που να είναι κατάλληλη για τον σύγχρονο άνθρωπο. Το ένα πράγμα είναι να πάρεις τον κόσμο της φύσης όπως είναι γνωστός σήμερα,( και θεέ μου, ακούω πρόσφατα για κάποια από τα πράγματα που οι φυσικοί και οι αστρονόμοι ανακαλύπτουν, και είναι τελείως μαγικά και θαυμαστά και απίστευτα…) Αυτό είναι το γόνιμο έδαφος. Δεν είναι δύσκολο να το μετατρέψεις όλο αυτό σε μυστικιστική έμπνευση.

Και το δέυτερο πράγμα έιναι να συνειδητοποιήσεις ότι η κοινωνία στην οποία είσαι εμπλεκόμενος, δεν είναι αυτή η ομάδα,ή η αλλη ομάδα, αυτή η κοινωνική τάξη ή η άλλη, αυτή η φυλή ή η άλλη, αλλά: ο ΠΛΑΝΗΤΗΣ. Η ανθρωπότητα. Και ακόμα δεν έχουμε μια μυθολογία που να αναγνωρίζει την ανθρώπινη ταυτότητα ενός ατόμου στην άλλη πλευρά του διχτυού του γηπέδου του τέννις. Αλλά θα έρθει, θα έρθει, αλλά δεν είναι ακόμη εδώ…



12. Λοιπόν, σε τι πρέπει να εστιάσουμε κατά την γνώμη σας;

Πρέπει να κερδίσουμε μια εσωτερικη, πνευματική ζωή. Να τα φιλτράρουμε όλα από κει μέσα συνειδητά.Πιστεύς ότι υπάρχουν συμπαντα μέσα σε σύμπαντα.Πρέπει να περάσουμε από τη δεδομένη συνείδηση στο μυστήριο της συνείδησης, και να βρούμε αυτή την καταπληκτική πτυχή της ζωής- το ότι αποτελούμε μέγα μυστήριο- μέσα μας, μέσα στον εαυτό μας, να το φωτίσουμε. Με τεχνικές σαν τον Διαλογισμό, την εσωτερική ενατένιση μπορούμε να το κάνουμε αυτό.

Αυτό το μυστήριο είναι αυτό για το οποίο μιλούν οι θρησκείες. Και προσωποποιούν αυτό το μυστήριο, αυτό κάνουν. Μας δίνουν εικόνες για να στοχεύουμε. Αυτό είναι ο μύθος. Είναι η εσωτερική πλευρά αυτής της αλήθειας, και σε οδηγεί πιο μέσα και τελικά έξω από τον εαυτό σου, σε σύνδεση με το Ολον.


13. Ναι, γι αυτό μιλάτε στο πιο πρόσφατο βιβλίο σας. Και νομίζω είναι φανερό ότι η πολύχρνη μελέτη της παγκόσμιας μυθολογίας σας έχει οδηγήσει στο να είστε ένας μυστικιστής, ένας μύστης..

Δεν είμαι μύστης, είμαι ένας λόγιος κι αυτό ειναι όλο. Δεν είμαι γκουρού. Είμαι ένας ταξιδιώτης αυτού του χρυσού κόσμου των μύθων , και γράφω βιβλία με τις ανταποκρίσεις μου. Αλλά ξέρω το μήνυμα, το έχω εκλάβει από αυτό τον κόσμο, και το μήνυμα είναι:

Βρες, την θεική δύναμη, το θείο μέσα σου. Πώς να το κάνεις αυτό; Η ελληνική λέξη είναι «ενθουσιασμός», και το να είσαι ενθουσιώδης σημαίνει να έχεις την θεία ουσία εντός σου, σημαίνει « γεμάτος από Θεό μέσα σου, στις ουσίες σου..» Τί είναι αυτό που σε κάνει ενθουσιώδη; Νιώσε το. Ακολούθησέ το. Αυτή είναι πάντα η συμβουλή μου προς τους νέους ανθρώπους. Τι σε ενθουσιάζει αληθινά; Εμπιστέψου το. Ακολούθα την εκστασή σου!

Η έκσταση αυτή, αυτός ο ενθουσιασμός, είναι το μήνυμα του θεού μέσα σου. Εκεί βρίσκεται η ζωή σου.. Αυτό είναι αλήθεια η ζωή που μας δόθηκε. Ανακάλυψέ την, κάνε την στόχο σου, δική σου πορεία και στόχο, εξερεύνησε το μυστήριο. Ο αληθινός εαυτός σου, ο Θεός, σε περιμένει στην άλλη άκρη.





Σύνθεση και απόδοση στα ελληνικα:

ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΓΙΑΝΟΥΛΑΚΗΣ


agrinioart.gr



Κάρλος Καστανέντα Ο Αετός, Ο Μάγος, Οι Τσακμούλ και Οι Βολαδόρες

» Για τους μάγους ο άνεμος της ελευθερίας θεωρείται ισοδύναμο της απώθησης των βολαδόρες,
δηλαδή των οντοτήτων που κατατρώγουν τη συνείδησή μας
και δεν την αφήνουν να αναπτυχθεί πλήρως.

» Αν θέλετε να αλλάξετε πραγματικά και να είστε διαφορετικές,
πρέπει να αποκρούσετε τους βολαδόρες.
Αν δεν γίνει αυτό, ξεχάστε την αλλαγή, το μόνο που θα κάνετε σε όλη σας τη ζωή,
θα είναι το να μιλάτε για το πόσο υπέροχες είστε.

» Η περιγραφή των μάγων είναι η ύστατη Νέμεση για μας τους ανθρώπους,
δεν θέλουμε να δεχτούμε (το εγώ) ότι κάποιοι μας μεγαλώνουν ως τροφή.

» Οι μάγοι του αρχαίου Μεξικού γνώριζαν ότι το σύμπαν είναι φύσει αρπακτικό.

» Υπάρχει ένα μωσαϊκό από τυρκουάζ, που βρίσκεται στο Τσιτσέν Ιτζά, 
εκεί βλέπουμε τους βολαδόρες, τις μαύρες, αρπακτικές σκιές 
που μας κρατούν ζωντανούς μέσα σε ανθρώπινα ορνιθοτροφεία 
καταβροχθίζοντας την επίγνωσή μας.
Από την δεκαετία του ’60 μέχρι σήμερα ο Κάρλος Καστανέντα έχει εμπνεύσει, καθοδηγήσει, διδάξει αναρίθμητους ανθρώπους σε όλο τον κόσμο. Στην συνέντευξη που ακολουθεί, τρία μέλη της ομάδας του Κάρλος, οι Κιλιλάνταλ, Ρενάτα Μούρες και Νιετ Μούρες που προέρχονται από την νεώτερη γενιά των Μάγων, μιλούν για το έργο τους, με τον άμεσο και ιδιαίτερο τρόπο που χαρακτηρίζει την παράδοση τους. Οι τρεις αυτές γυναίκες έχουν τον τίτλο του Τσακμούλ που σημαίνει Φύλακας Γνώσης. Απολαύστε τις αλλά όχι μόνο αυτό, προβληματιστείτε σοβαρά και ΔΡΑΣΤΕ γιατί ο χρόνος τελείωσε και έχετε ήδη προειδοποιηθεί … Επίσης διαβάστε Ο θαυμαστός κόσμος του Don Juan Matus μέσα από μια γυναικεία οπτική!

-Μπορείτε να μας πείτε πώς πρωτοήρθατε σε επαφή με τον Κάρλος Καστανέντα και τη μαγική παράδοση; Tι επίδραση είχε αυτό στην καθεμιά από εσάς;

-Είναι σχεδόν αδύνατο να απαντήσουμε σε αυτήν την ερώτηση, αφού η μαγική παράδοση, την οποία ο Κάρλος Καστανέντα έχει περιγράψει στα βιβλία του, είναι μια κατάσταση ύπαρξης. Ειλικρινά, δεν μπορούμε να πούμε ότι υπήρξε κάποια στιγμή που ήρθαμε σε επαφή με αυτήν. Αυτό δεν είναι υπερβολή, ούτε το λέμε για να δώσουμε μια ασαφή απάντηση, ούτε υποκρύπτει κυνισμό ή την επιθυμία μας να κάνουμε πνεύμα. Η αλήθεια είναι ότι μόλις τώρα ερχόμαστε σε επαφή με αυτή την παράδοση.

Αρχίσαμε να συνεργαζόμαστε με τον Κάρλος Καστανέντα πριν από δέκα χρόνια περίπου, αλλά η συνεργασία μας τότε δεν είχε τίποτα να κάνει με τον κόσμο του. Μας είχε προσλάβει ως ερευνήτριες για ένα γιγαντιαίο βιβλίο που σχεδιάζει να εκδώσει κάποια στιγμή, ο τίτλος του οποίου αλλάζει καθώς περνούν τα χρόνια: ξεκίνησε ως Εθνοερμηνευτική (Ethno- hermeneutics), όμως ένας από τους καλύτερους φίλους του ιδιοποιήθηκε τον τίτλο σε μια δική του έρευνα.

Έτσι, άλλαξε σε Μια νέα ερμηνευτική όψη. Σήμερα τιτλοφορείται Φαινομενολογική ανθρωπολογία. Αυτό το έργο αποκαλύπτει το βαθύ ενδιαφέρον του Καστανέντα για τις κοινωνικές επιστήμες, ενδιαφέρον που έχει διατηρήσει αμείωτο παρά τις αλλαγές στη ζωή του ως κληρονόμος της μαγικής παράδοσης του δον Χουάν Μάτους. Δεν μπορούμε λοιπόν να πούμε πως, όταν ήρθαμε σε επαφή με τον Καστανέντα, ήρθαμε σε επαφή με τον κόσμο του. Αυτό ήταν ζήτημα σταδιακής αφομοίωσης δεν γνωρίζουμε πότε συνέβη. Αισθανόμαστε, ωστόσο, ότι συμβαίνει τώρα.

- Στα βιβλία του Καστανέντα, οι άνθρωποι περιγράφονται ως φωτεινά όντα με ένα καθορισμένο σημείο συναρμολόγησης, το οποίο έπειτα «κλειδώνει» στη «συνηθισμένη πραγματικότητα» που αντιλαμβανόμαστε ως εξωτερικό κόσμο. Μια μετακίνηση του σημείου συναρμολόγησης δίνει τη δυνατότητα στον μύστη να αντιληφθεί άλλους, εξίσου πραγματικούς κόσμους και να εισέλθει σε αυτούς. Μπορείτε να μας δώσετε κάποια παραδείγματα εμπειριών που θα μπορούσαν να συμβούν ως αποτέλεσμα μιας τέτοιας μετακίνησης; Παραδείγματα προσιτά σε όσους δεν είναι εξοικειωμένοι με την ατραπό των μάγων; Αποτελούν οι επιθανάτιες εμπειρίες ένα τέτοιο, ας πούμε, παράδειγμα;

- Κάθε βράδυ, κατά τη διάρκεια του ύπνου, το σημείο συναρμολόγησης μετατοπίζεται από τη συνηθισμένη θέση του.Οι μάγοι λένε πως όσο πιο πολύ μετατοπιστεί τόσο πιο αλλόκοτες είναι οι εμπειρίες του ονείρου. Αυτό είναι ένα απλό παράδειγμα της μετατόπισης του σημείου συναρμολόγησης, που συμβαίνει συνέχεια σε όλους μας. Ένα άλλο παράδειγμα θα μπορούσε να είναι η μετατόπιση που προκαλείται από τη λήψη παραισθησιογόνων φυτών ή ουσιών. Η κούραση, η πείνα, ο πυρετός, μια ασθένεια, η αφυδάτωση και πολλές άλλες ασυνήθιστες καταστάσεις επιφέρουν επίσης μια μετατόπιση του σημείου συναρμολόγησης. Οι μάγοι πιστεύουν πως οποιαδήποτε μετατόπιση, μικρή ή μεγάλη, μας κάνει να ρίξουμε μια ματιά σε έναν άλλον κόσμο.

Ωστόσο, πιστεύουν ότι είμαστε ανίκανοι, κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες, να διατηρήσουμε σταθερό το σημείο συναρμολόγησης στο μέρος στο οποίο μετατοπίστηκε. Αυτή η αδυναμία έχει σαν αποτέλεσμα την απλή, φευγαλέα θέαση άλλων κόσμων. Οι επιθανάτιες εμπειρίες είναι, θα λέγαμε, το κορυφαίο παράδειγμα μιας πιο παρατεταμένης θέασης άλλων κόσμων. Οι μάγοι υποστηρίζουν ότι η επίδραση του θανάτου είναι τόσο καταλυτική, που «παγώνει» αυτόματα καθετί σε μια θέση. Συνεπώς, η παγίωση του σημείου συναρμολόγησης στο μέρος όπου το μετατοπίζει η επίδραση του θανάτου, δίνει τη διαρκή θέαση μιας άλλης πραγματικότητας και γι’ αυτούς που δεν ακολουθούν την ατραπό του πολεμιστή.

- Καταλαβαίνουμε ότι ο Κάρλος Καστανέντα είναι τώρα ο «ναγουάλ», όπως ήταν πριν από αυτόν ο δάσκαλος του δον Χουάν Μάτους. Τι ακριβώς σημαίνει αυτός ο όρος;

- Ο όρος «ναγουάλ» αναφέρεται σε έναν άνθρωπο -άντρα ή γυναίκα που είναι κάτοχος ενός ιδιαίτερου φορτίου ενέργειας. Στα μάτια των μάγων -οι οποίοι βλέπουν τον κόσμο αποκλειστικά με όρους ενέργειας και ενεργειακής ροής- ο άνθρωπος αυτός φαίνεται διπλός- δηλαδή αυτό που κανονικά φαίνεται σαν ένα φωτεινό αυγό ή μια μπάλα ενέργειας, σε ένα ναγουάλ φαίνεται -σαν μια φωτεινή μάζα ενέργειας που περικλείει μέσα της μια άλλη.

Οι μάγοι ισχυρίζονται ότι τέτοια όντα είναι ικανά να καθοδηγούν, να κατευθύνουν και να συμβουλεύουν άλλους μάγους με τον πιο άμεσο και φυσικό τρόπο. Οι μάγοι ορίζουν τον άντρα ή τη γυναίκα ναγουάλ σαν το ον που είναι το πιο ικανό -χάρη στο διπλό φορτίο ενέργειας- να εκφράσει και να ερμηνεύσει τις διαταγές του πνεύματος. Για τον Κάρλος Καστανέντα, το να είναι ο νέος ναγουάλ σημαίνει ότι έχει αποδεχτεί την ευθύνη να μας οδηγήσει στην ελευθερία.

(Σ.Α. Δεν υπάρχει ο όρος ‘ναγκουαλ-ισμός’ δηλ. άλλος ένας -ισμός που μόνο κατώτεροι στον Νου και την Ενέργεια μπορούν να επινοήσουν, για να έχουν την ψευδαίσθηση της ασφάλειας κι ότι ανήκουν σε ένα μαντρί διαφορετικό, με πιο εξωτικό όνομα! Ο Όρος είναι Ναγκουάλ και είναι μόνον ΑΤΟΜΑ στην κατάσταση του ΑΤΜΗΝ βρίσκονται εκεί, απολύτως κανένας άλλος. )

-Έχει βρεθεί ο διάδοχος του Κάρλος Καστανέντα;

-Όχι, δεν υπάρχει κανένας διάδοχος του Κάρλος Καστανέντα. Είναι ο τελευταίος της γραμμής του.

-Απέναντι σε μια παράδοση που είναι τόσο μυστική, αινιγματική και μυστηριώδης, τι σας έκανε να πάρετε την απόφαση να βγείτε στο προσκήνιο αυτό τον καιρό;

-Η μαγική παράδοση ποτέ δεν ήταν μυστική ή αινιγματική από μόνη της. Αυτό που την κάνει να φαίνεται έτσι είναι η απροθυμία μας, ως μέλη του δυτικού κόσμου, να πάρουμε σοβαρά οτιδήποτε δεν προέρχεται από αυτόν. Στην περίπτωση της μαγικής παράδοσης των Ινδιάνων του Μεξικού, δεν είναι αυτή καθεαυτή η παράδοση που απομακρύνει τους δυτικούς, αλλά ο εθνοκεντρισμός τους. (Σ.Α. …και το απίστευτο, λερναιοκέφαλο, ΕΓΩ του Δυτικού που φυσικά τα ΞΕΡΕΙ ΟΛΑ, «ποιοί είναι αυτοί που θα μου πουν εμένα» …και τα σχετικά )

Ως προς το δεύτερο σκέλος της ερώτησής σας, μπορούμε να απαντήσουμε λέγοντας ότι η γυναίκα-ναγουάλ, η Κάρολ Τιγκς, που επέστρεψε από ένα ιδιαίτερα μυστηριώδες ταξίδι πριν δέκα χρόνια, άνοιξε την πύλη για μια επαναστατική προσπάθεια από τη μεριά των μαθητών του δον Χουάν -του Κάρλος Καστανέντα, της Φλόριντα Ντόνερ-Γκράου, της Ταΐσα Αβελάρ και της ίδιας-
να ρίξουν τον σπόρο μιας εξαιρετικά ασυνήθιστης ιδέας: της ελευθερίας.

-Πώς μπορεί κάποιος που δεν βρίσκεται σε επαφή μαζί σας να συμμετάσχει στη μαγική παράδοση;

-Ο Κάρλος Καστανέντα έχει εκδώσει εννιά βιβλία που περιέχουν όλα τα απαραίτητα στοιχεία για να ακολουθήσει κάποιος την ατραπό του πολεμιστή. Εμφανίζει αυτά τα στοιχεία με την ίδια σειρά που παρουσιάστηκαν και σ’ αυτόν. Πίσω από τη διδασκαλία κρύβεται η πεποίθηση των μάγων ότι πρέπει να κεντριστεί πρώτα ο νους. Από τη στιγμή που ο νους γίνει περίεργος για κάτι, η επιμονή μπορεί να ανοίξει ενεργειακές πόρτες που κάνουν δυνατή την άμεση συμμετοχή. Αυτό ίσως φαίνεται μυστηριώδες και αινιγματικό, είναι όμως μόνο η επιφάνεια.

Οι μάγοι της γραμμής του δον Χουάν έλεγαν ότι είναι αδύνατο για τον γραμμικό νου να κατανοήσει τον περίπλοκο και σύνθετο χαρακτήρα του σύμπαντος. Η ενέργεια, αν και αποτελεί τον ουσιαστικό παράγοντα που κυβερνά τη ζωή μας, δεν αποτελεί μέρος της δικής μας κατανόησης του κόσμου. Ένας άλλος τρόπος να απαντήσουμε στο ερώτημα θα ήταν να πούμε ότι, αν επιμείνουμε στο να ακολουθήσουμε την ατραπό του πολεμιστή, η ίδια η ενέργεια θα καταστήσει δυνατή για μας τη συνέχεια.

-Θα μπορούσατε να κάνετε ένα σύντομο σχόλιο για τις αντιλήψεις των μάγων όσον αφορά στις ενεργειακές γραμμές της γης και τους ιερούς τόπους δύναμης;

-Οι μάγοι γνωρίζουν ότι η γη είναι ένα ον που διαθέτει συνείδηση, σε ένα επίπεδο όμως που είναι κάτι παραπάνω από ακατανόητο για εμάς. Όντας ζωντανή και με συνείδηση, η γη παράγει ενέργεια, την οποία οι μάγοι αντιλαμβάνονται ως φωτεινές γραμμές. Ένας ιερός τόπος ή τόπος δύναμης είναι μια περιγραφή που δίνεται σε μια δέσμη ενεργειακών γραμμών. Πρόκειται δηλαδή για ένα κέντρο απ’ όπου η ενέργεια πηγάζει με φυσικό τρόπο από τη γη, όπως το νερό που αναβλύζει από την πηγή.

- Σύμφωνα με τον δον Χουάν, υπάρχει μια δευτερεύουσα λειτουργία της μήτρας,

Αναπαράσταση της ιερής πόλης του Τενοχτιτλάν στο Μεξικό. Οι μάντεις που ζούσαν εκεί κατά την αρχαιότητα ανακάλυψαν μέσω ονειρέματος μια σειρά ασκήσεων που τονώνουν το ενεργειακό σώμα, πέρα από την κύρια που είναι η κύηση. Μπορείτε να μας πείτε κάτι γι’ αυτήν;

- Έχουμε διδαχτεί ότι οι δευτερεύουσες λειτουργίες της μήτρας μοιάζουν πολύ με τις λειτουργίες του εγκεφάλου, όπως τις γνωρίζουμε. Οι μάγοι μάς έχουν πει ότι μπορούμε να σκεπτόμαστε με τη μήτρα μας. Ωστόσο, οτιδήποτε και να είναι αυτό που αποκαλούν «σκέψη με τη μήτρα», δεν μοιάζει καθόλου με τη σκέψη όπως τη γνωρίζουμε. Αυτό που δέχεται μια γυναίκα δεν είναι πραγματικά γραμμικές σκέψεις, αλλά τρομερά καθαρά και δυνατά αισθήματα-σκέψεις που εμείς πρέπει έπειτα να τα ερμηνεύσουμε ορθολογικά Φαίνεται να υπάρχει μια φυσική εξέλιξη στη ζωή μιας μάγισσας: να καταλαγιάσει τις γραμμικές σκέψεις και να επιτρέψει στα αισθήματα-σκέψεις να αναδυθούν μέχρι που αυτά τα δυο να εξισωθούν ποσοτικά.

- Η μαγική παράδοση συνιστά αγαμία; Αν ναι, για ποιο λόγο;

- Τίποτε τέτοιο. Η μαγική παράδοση δεν συνιστά μια ζωή αγαμίας ή μια ελευθεριάζουσα ζωή. Η αγαμία είναι ζήτημα που σχετίζεται αποκλειστικά με αυτό που οι μάγοι ονομάζουν «ο τρόπος με τον οποίο έγινε η σύλληψη». Δηλαδή, αν η σύλληψή μας έγινε κατά τη διάρκεια μιας ερωτικής πράξης που χαρακτηριζόταν από τρομερό σωματικό και συναισθηματικό πάθος, το ενεργειακό μας φορτίο είναι τόσο υψηλό, ώστε μπορούμε να κάνουμε ό,τι θέλουμε χωρίς να υποστούμε φθορά. Κατά συνέπεια, μπορούμε να ελευθεριάζουμε όσο ζητάει η καρδιά μας.

Αν όμως η σύλληψη έγινε μέσα σε ένα «υπερπολιτισμένο περιβάλλον», όπως λένε οι μάγοι, το ενεργειακό μας φορτίο θα είναι το ακριβές αντίγραφο της σωματικής και συναισθηματικής κατάστασης των γονιών μας τη στιγμή της σύλληψης. Οι μάγοι αποκαλούν το προϊόν μιας τέτοιας σύλληψης «βαρετό σεξ». Αστειευόμενοι, ονομάζουμε αυτούς τους ανθρώπους «Β.Σ.». Από τις τρεις μας εδώ, οι δυο είναι σίγουρα Β.Σ. Μια από εμάς φαίνεται να διέφυγε αυτή τη μοίρα. Σε εμάς, τις Β.Σ., οι μάγοι συνιστούν να εξοικονομούμε ενέργεια με όποιον τρόπο μπορούμε γιατί δεν έχουμε από τη φύση μας αρκετή. Σε αυτήν την περίπτωση η αγαμία δεν συνιστάται απλώς- επιβάλλεται ως ο μόνος τρόπος για να είμαστε ίσες με τις ή τους καλύτερους μη Β.Σ.

-Ο δον Χουάν Μάτους περιγράφει το σύμπαν ως φύσει αρπακτικό, πράγμα που έρχεται σε αντίθεση με όλες τις άλλες θρησκευτικές, μυστικιστικές και εσωτερικές παραδόσεις. Ποια είναι η άποψή σας;

-Η παράδοση των μάγων, που ακολουθεί ο δον Χουάν, υποστηρίζει ότι το σύμπαν είναι φύσει αρπακτικό.Για τους μάγους αυτό δεν είναι κάτι υποθετικό ή μεταφορικό, αλλά μια αδιαμφισβήτητη πραγματικότητα. Έτσι όλοι οι φωτισμένοι μάγοι μέσα στους αιώνες, μέσα από τον ιδιαίτερο τομέα που καλλιέργησαν σαν κάλυψη, έχουν περιγράψει διεξοδικά την ανθρώπινη κατάσταση – μια περιγραφή που είναι η πιο θλιβερή που δόθηκε ποτέ. Με το πέρασμα του χρόνου αυτή η περιγραφή κερδίζει όλο και περισσότερο έδαφος.

Οι μάγοι λένε ότι όπως ακριβώς εμείς εκτρέφουμε κοτόπουλα (gallinas στα ισπανικά) σε ορνιθώνες (gallineros), έτσι κάποιες οντότητες που προέρχονται από ένα διαφορετικό σύμπαν επίγνωσης μάς κρατάνε μέσα σε ανθρώπινα ορνιθοτροφεία. Οι μάγοι κάνουν ένα λογοπαίγνιο και λένε ότι αυτές οι οντότητες, που ονομάζονται βολαδόρες (voladores, ελλ. «ιπτάμενοι»), κρατάνε εμάς, τα ανθρώπινα όντα ή seres humanos, μέσα σε ανθρωποτροφεία (humaneros).

Οι βολαδόρες είναι μαύρες σκιές που ορισμένες φορές εμπίπτουν στην αντίληψή μας,
αλλά ξεμπερδεύουμε με αυτές εξηγώντας τες ως ξένα σώματα πάνω στον αμφιβληστροειδή μας. Οι μάγοι, μέσω της ικανότητάς τους να βλέπουν άμεσα την ενέργεια, γνωρίζουν το γεγονός ότι αυτές οι σκιές είναι αρπακτικές και ότι μας κρατούν ζωντανούς για να καταβροχθίζουν την επίγνωσή μας. Οι μάγοι λένε ότι η επίγνωση εμφανίζεται σαν λάμψη ή σαν γυαλάδα πάνω σε ολόκληρο το ενεργειακό μας πεδίο, το οποίο αυτοί βλέπουν σαν μια φωτεινή σφαίρα. Για τους μάγους, αυτή η λάμψη της επίγνωσης μοιάζει με πλαστικό βερνίκι που θα έκανε τη φωτεινή σφαίρα να λάμπει ακόμη περισσότερο, αν δεν κατατρωγόταν μέχρι το τελευταίο ψίχουλο.

Εδώ βρίσκεται το σημείο όπου η περιγραφή των μάγων γίνεται πολύ ενοχλητική. Οι μάγοι λένε ότι η μόνη λάμψη επίγνωσης που αφήνουν σε μας αυτοί που μας κατατρώγουν είναι η επίγνωση της αυτοανάκλασης, που σε εμάς τους ανθρώπους εμφανίζεται ως αυτοεκτίμηση ή εγωκεντρισμός. Δηλαδή, το μόνο που μένει σε εμάς είναι το ενδιαφέρον που αναπτύσσουμε για το πρόσωπο μας, τον εαυτό μας και το εγώ μας. Στην προσωπική μας ζωή έχουμε επιβεβαιώσει ότι η μόνη δύναμη που έχει απομείνει στον άμεσο κόσμο γύρω μας είναι η δύναμη της αυτο-σπουδαιότητας και της έπαρσης, που έρχεται μασκαρεμένη με τη μορφή της ταπεινότητας, της ευσπλαγχνίας, του αλτρουισμού, της καλοσύνης – πέστε την όπως θέλετε. Η περιγραφή αυτή των μάγων είναι βέβαια η ύστατη *Νέμεση για μας- δεν θέλουμε να δεχτούμε (το εγώ) ότι κάποιοι μας μεγαλώνουν ως τροφή.

Όπως αντιλαμβάνεστε, στο σημείο αυτό η παράδοση των μάγων βρίσκεται σε πλήρη αντίθεση με οποιοδήποτε άλλο είδος πνευματικής παράδοσης. Οι μάγοι λένε -και πιστέψτε με, δεν το λένε από κυνισμό- ότι κάθε ιδανικό των πνευματικών παραδόσεων, των θρησκειών κτλ., με το οποίο συμφωνούμε, είναι μια επινόηση που μηχανεύτηκαν οι βολαδόρες για να μας κρατάνε συνεχώς σε ύπνο. Φανταστείτε την ταραχή μας όταν εξετάζουμε, ζυγίζουμε και συλλογιζόμαστε αυτήν την υπόθεση.

- Τι ακριβώς είναι το «πήδημα στην ελευθερία»; Τι σημαίνει ο «θάνατος» για τους ανθρώπους που δεν έχουν κάνει αυτό το «πήδημα»;

-Αντιλαμβανόμαστε το πήδημα στην ελευθερία ως ισοδύναμο της εξέλιξης που ακολουθεί έναν προκαθορισμένο δρόμο. Για τους μάγους, ο μόνος λόγος που ζούμε -πέρα βέβαια από το να καταβροχθιζόμαστε από τους βολαδόρες- είναι για να απωθήσουμε αυτούς που μας επιτίθενται, ώστε να επιτρέψουμε στην επίγνωσή μας να αναπτυχθεί πλήρως. Το να ολοκληρώσουμε αυτό το έργο είναι ένα εξελικτικό βήμα, το οποίο οι μάγοι αποκαλούν «πήδημα στην ελευθερία».

Εμείς δεν έχουμε φτάσει ακόμη σε αυτήν την κατάσταση έτσι δεν καταλαβαίνουμε πραγματικά τι σημαίνει. Η ερώτησή σας, «τι είναι ο θάνατος για τους ανθρώπους που δεν έχουν κάνει αυτό το πήδημα», μπορεί να απαντηθεί από τους μάγους πολύ απλά: οι άνθρωποι που δεν επιτρέπουν την εκ νέου ανάπτυξη της επίγνωσης, πεθαίνουν καταβροχθιζόμενοι από τους βολαδόρες.

-Μπορείτε να μας εξηγήσετε γιατί δεν επιτρέπετε την φωτογράφισή σας ή τη μαγνητοφώνηση των φωνών σας;

-Είμαστε συνεχιστές μιας παράδοσης – αυτής των μάγων του αρχαίου Μεξικού. Το να υπακούουμε στα κελεύσματά τους είναι ο μόνος απτός δεσμός μαζί τους, αφού ο δικός μας τρόπος ζωής και η κατάστασή μας, σαν τελευταία μέλη αυτής της γραμμής μάγων, μας έχουν κάνει να φτάσουμε σε περιοχές αδιανόητες όπου ποτέ δεν είχαν εισέλθει οι πριν από εμάς μάγοι. Έχουμε απομακρυνθεί πολύ από τη μαγική παράδοση με την οποία γαλουχηθήκαμε. Ορισμένες φορές αυτό που πρέπει να κάνουμε στο μαγικό έργο μας, βρίσκεται σε πλήρη αντίθεση με αυτή την παράδοση. Το μόνο που μας συνδέει με αυτήν είναι η τυφλή υπακοή στον κανόνα: καμιά φωτογραφία, καμιά μαγνητοφώνηση των φωνών μας.

-Δίνετε μεγάλη έμφαση στην «ανασκόπηση». Μπορείτε να περιγράψετε τη μέθοδο και τον σκοπό αυτής της τεχνικής, να μας πείτε τι ς ρίζες της και να εξηγήσετε γιατί βρίσκεται στο προσκήνιο της διδασκαλίας αυτόν τον καιρό;

- Όχι, δεν δίνουμε μόνο τώρα μεγάλη έμφαση στην ανασκόπηση. Ο Κάρλος Καστανέντα μιλάει γι’ αυτήν εδώ και χρόνια. Η μέθοδος της ανασκόπησης συνίσταται στην προσεκτική δημιουργία μιας λίστας όλων των ατόμων με τα οποία έχουμε έλθει σε επαφή καθόλη τη διάρκεια της ζωής μας- βέβαια, αυτό είναι ένα πελώριο έργο. Προσωπικά, μας έχει κλονίσει η δυσκολία τού να θυμηθούμε κάθε πρόσωπο που έχουμε συναντήσει στη ζωή μας. Όταν μας ζητήθηκε να το κάνουμε, θεωρήσαμε ότι ήταν αδύνατο. Στη συνέχεια μας είπαν ότι, από τη στιγμή που θα ολοκληρωνόταν αυτή η λίστα αν ολοκληρωνόταν ποτέ- έπρεπε να πάρουμε το πρώτο άτομο στη λίστα, η οποία πηγαίνει από το σήμερα μέχρι τη μέρα που γεννηθήκαμε, και να εξετάσουμε όλες τις αλληλεπιδράσεις που είχαμε, καθώς και καθετί σχετικό με αυτές. Με άλλα λόγια, έπρεπε να ξαναζήσουμε κάθε εμπειρία, να ξαναθυμηθούμε κάθε περιστατικό. Η λίστα ήταν ένα τρυκ για να κεντρίσουμε και να ενεργοποιήσουμε την μνήμη.

Οι λόγοι για τους οποίους πρέπει να γίνει η ανασκόπηση είναι πολλοί. Όπως μας εξήγησαν, ο πρώτος λόγος ήταν η βεβαιότητα των μάγων του αρχαίου Μεξικού -και αυτοί ήταν που επινόησαν την ανασκόπηση- ότι μια απίστευτη δύναμη, την οποία ονόμαζαν Αετό και εμείς ονομάζουμε σήμερα «ελεύθερη επίγνωση», δανείζει σε κάθε νεογέννητο ον -από έναν ιό ως ένα ανθρώπινο ον- μια ορισμένη ποσότητα αντίληψης που αυξάνει μέσω των εμπειριών της ζωής του. Στο τέλος της ζωής του, αυτή η δύναμη απαιτεί την επιστροφή της επίγνωσης που έχει δανείσει. Εκείνοι οι μάγοι υποστήριζαν ότι αυτή η απαίτηση της επιστροφής της επίγνωσης δεν συνδέεται άμεσα με το θάνατο μας, και ότι η δύναμη που μας δανείζει επίγνωση δεν ενδιαφέρεται να πάρει τη ζωή μας. Αυτό είναι μια άλλη διαδικασία. Έτσι, υποστήριζαν ότι μέσω της ανασκόπησης μπορούμε να δώσουμε πίσω σε αυτήν τη δύναμη αυτό που θέλει, δίχως να χρειαστεί να πάρει τη ζωή μας. Αυτό εννοούν οι μάγοι όταν λένε ότι «πρέπει να καεί κάποιος από το εσωτερικό πυρ». Οι μάγοι δεν πεθαίνουν με τον τρόπο που πεθαίνουν οι υπόλοιποι άνθρωποι.

Η άλλη λειτουργία της ανασκόπησης είναι να μας προσδώσει ρευστότητα. Οι μάγοι λένε πως, ξαναζώντας όλες τις εμπειρίες μας, αποκτούμε μια προσαρμοστικότητα που διευκολύνει την είσοδο μας σε περιοχές αντίληψης κρυμμένες από τα συνηθισμένα ανθρώπινα όντα. Η τελευταία λειτουργία, η οποία μας φαίνεται ως η πιο ενδιαφέρουσα, είναι ότι μέσω της ανασκόπησης αποκτούμε αυστηρή πειθαρχία και αυτή είναι το μόνο μέσο με το οποίο μπορούμε να καταστήσουμε τον εαυτό μας συνειδητά άτρωτο από τους βολαδόρες.

Οι μάγοι διαβεβαιώνουν ότι η μόνη επίγνωση που δεν μπορεί να «φαγωθεί» είναι η επίγνωση που παράγεται από την σιδερένια αυτοπειθαρχία. Η ανασκόπηση δημιουργεί μια κατάσταση ρευστότητας και αποφασιστικότητας που είναι η πειθαρχία για την οποία μιλούν οι μάγοι – όχι η πειθαρχία της καταναγκαστικής, ρουτινιάρικης συμπεριφοράς. Εμείς έχουμε επιβεβαιώσει μέσα στη ζωή μας ότι η επίγνωσή μας είναι διαφορετική σίγουρα έχουμε τώρα επίγνωση πραγμάτων που πριν μας ήταν αδιανόητα.

-Ποια είναι η θέση σας όσον αφορά στη χρήση ψυχοτροπικών φυτών-δασκάλων, όπως η ντατούρα ή το πεγιότ, τα οποία συνιστούσε ο δον Χουάν Μάτους στα πρώτα βιβλία του Καστανέντα;

-Όπως έχει ειπωθεί πολλές φορές, ο λόγος που ο δον Χουάν έδινε στον Κάρλος Καστανέντα άφθονα ψυχοτροπικά φυτά ήταν ότι ο Καστανέντα αποτελούσε μια πολύ ειδική περίπτωση. Η ακαμψία της προσωπικότητάς του ήταν τέτοια που ο δον Χουάν συνήθιζε να τον αποκαλεί «κύριο Συντηρητικό», «κύριο Εφιάλτη», καθώς και «κύριο Μπέικον», επειδή ήταν αρκετά στρουμπουλός. Ο ίδιος λέει ότι το να είναι κοντός, σκουρόχρωμος, παχουλός και άσχημος τον καθιστούσε εκ των προτέρων χαμένη υπόθεση και ότι κάθε αλλαγή ήταν ματαιοπονία. Η περίπτωση του Καστανέντα ήταν πολύ ιδιαίτερη. Οι υπόλοιποι μαθητές του δον Χουάν ποτέ δεν πήραν ψυχοτροπικά φυτά. Ο δον Χουάν τους έσπρωχνε στην αντίθετη κατεύθυνση, σε σημείο να μην πίνουν ούτε καν τσάι.

-Έχουμε ακούσει ότι η γυναίκα-ναγουάλ, η Κάρολ Τιγκς, η οποία παρουσιάζεται στον κόσμο στο πιο πρόσφατο βιβλίο του Καστανέντα, πέρασε δέκα χρόνια στη δεύτερη προσοχή και κατόπιν επανεμφανίστηκε σε ένα βιβλιοπωλείο στην Καλιφόρνια. Αληθεύει αυτό; Μπορείτε να μας εξηγήσετε τι σημαίνει;

-Ναι, αληθεύει. Η Κάρολ Τιγκς πήγε στο βιβλιοπωλείο «Φοίνιξ» στη Σάντα Μόνικα γιατί ανακάλυψε ότι ο Κάρλος Καστανέντα έδινε εκεί μια διάλεξη. Αυτός, η Φλόριντα Ντόνερ-Γκράου και η Ταΐσα Αβελάρ πίστευαν ότι η Κάρολ Τιγκς είχε φύγει για όλο το υπόλοιπο της εδώ ζωής της και ότι τους περίμενε κάπου στη δεύτερη προσοχή, εκεί δηλαδή όπου θα τους οδηγούσε όλους κάποια μέρα. Η Κάρολ Τιγκς είχε επιστρέψει από ένα δεκάχρονο ταξίδι δυο μήνες πριν από αυτήν τη συνάντηση, ήταν ακόμη εξουθενωμένη από την εμπειρία δεν μπορούσε να βρει άλλον τρόπο να έρθει σε επαφή με τον Κάρλος και τις άλλες δυο γυναίκες.

Μας είναι δύσκολο να εξηγήσουμε πώς έγινε αυτό. Οι μάγοι θα το εξηγούσαν λέγοντας ότι οι τέσσερις μαθητές του δον Χουάν έμειναν απρόσβλητοι από τους βολαδόρες για τριάντα χρόνια, οπότε το επίπεδο της επίγνωσής τους τούς επιτρέπει εξωφρενικά παιχνίδια με την αντίληψη και τη συνείδηση. Η προσπάθεια να το ερμηνεύσουμε λογικά είναι μάταιη, εκτός και αν θέλουμε να φαινόμαστε σαν τρεις ηλίθιες που ψελλίζουν ανοησίες. Ελπίζουμε ότι δεν θα φτάσουμε ποτέ σε αυτό το σημείο.

-Τι ακριβώς είναι η δεύτερη προσοχή;

-Έχουμε διδαχτεί ότι η δεύτερη προσοχή είναι η συνείδηση των ανθρώπινων όντων που δεν έχουν καταφαγωθεί από τους βολαδόρες έως το μεδούλι. Αν επιτραπεί μια φυσική εκ νέου ανάπτυξη της επίγνωσης, τότε το επίπεδο συνείδησης αυτής της επίγνωσης αυξάνεται και επιτρέπει στο άτομο να εισέλθει σε κάτι απερίγραπτο. Δυστυχώς είναι αδύνατο να πάρουμε μια ιδέα τι είναι αυτό το επίπεδο επίγνωσης από μεγάλο αριθμό ανθρώπων το μόνο που έχουμε είναι οι τέσσερις άνθρωποι που βρίσκονται υπό την προστασία μας: η Φλόριντα Ντόνερ- Γκράου, η Ταΐσα Αβελάρ, η Κάρολ Τιγκς και ο Κάρλος Καστανέντα. Δεν είμαστε ακόμη σε θέση να ασχοληθούμε με αυτό το θέμα. Αν και έχουμε μεταμορφωθεί, η συνείδησή μας αδυνατεί να εκφράσει με λόγια αυτό που βιώνουμε. Μοιάζει με τον κόσμο που ξέραμε, αλλά δεν είναι ο ίδιος κόσμος. Ελπίζουμε ότι θα έρθει η στιγμή που θα είναι δυνατόν για μας να εκφράσουμε με λόγια τι είναι η δεύτερη προσοχή, πέρα από το να λέμε ότι είναι η συνείδηση της αυξημένης επίγνωσης.

Όπως σας είπαμε ήδη, λέγοντας αυξημένη επίγνωση εννοούμε εκείνη που δεν έχει καταφαγωθεί από τους βολαδόρες. Επιμένουμε στο σημείο αυτό με κίνδυνο να γίνουμε δυσάρεστες. Και για μας είναι δυσάρεστο, αλλά είμαστε πεισμένες ότι δεν υπάρχει κανένας άλλος τρόπος ερμηνείας της μεταμορφωτικής αλλαγής στα ανθρώπινα όντα. Σκεφθείτε αυτό: στον κόσμο της καθημερινής ζωής, ανεξάρτητα από το τι κάνουμε, δεν αλλάζουμε ποτέ. Τι θα κάνουμε λοιπόν; Θα παραμείνουμε ίδιοι, μιλώντας διαρκώς για μη πραγματοποιήσιμες ιδεοληψίες; Αυτό είναι το σημείο στο οποίο μας στρίμωξαν οι μάγοι. Μας είπαν:

«Αν θέλετε να αλλάξετε πραγματικά και να είστε διαφορετικές,

πρέπει να αποκρούσετε τους βολαδόρες.

Αν δεν γίνει αυτό, ξεχάστε την αλλαγή, το μόνο που θα κάνετε σε όλη σας τη ζωή,

θα είναι το να μιλάτε για το πόσο υπέροχες είστε».
-Εργάζεστε για ένα συλλογικό ή για ένα ατομικό «πήδημα στην ελευθερία»; Είσαστε πάντα σε αναμέτρηση με τον χρόνο για την ολοκλήρωση αυτής της προσπάθειας;

-Οι τρεις μας βρισκόμαστε σε πλήρη συμφωνία με τους τέσσερις μαθητές του δον Χουάν θέλουμε να φέρουμε τις ιδέες της αλλαγής, της ελευθερίας και της συνειδητής μετεξέλιξης σε οποιονδήποτε είναι πρόθυμος να ακούσει. Δεν κάνουμε αγώνα με τον χρόνο κι αν κάνουμε, γίνεται ασυνείδητα. Όμως η ερώτησή, μας βάζει σε σκέψεις.

-Καταλαβαίνουμε ότι ο δον Χουάν δεν βρίσκεται πλέον σε αυτόν τον κόσμο. Πού είναι τώρα; Εξακολουθείτε να έχετε κάποια επαφή μαζί του;

-Εμείς εμφανιστήκαμε πολύ αργότερα χρόνια και χρόνια αφότου ο δον Χουάν εγκατέλειψε αυτό τον κόσμο. Δεν γνωρίζουμε πού βρίσκεται, ούτε και οι μαθητές του. Προφανώς πέθανε με τον τρόπο που πεθαίνουν οι μάγοι, που σημαίνει ότι πήρε μαζί του το σώμα του, έχοντας διατηρήσει τη ζωτική του δύναμη. Οι μάγοι το περιγράφουν αυτό ως καύση από ένα εσωτερικό πυρ και μετατροπή κάθε μορίου του εαυτού σε επίγνωση-ενέργεια. Αυτό συνέβη με τον δον Χουάν, αυτός και οι άνθρωποι του εξαφανίστηκαν μέσα στο άπειρο δίχως να αφήσουν ίχνη.

————
*Νέμεση. Στη μυθολογία, η προσωποποίηση της θείας οργής και αγανάκτησης των θεών κατά της ανθρώπινης αλαζονείας.
————